Ręce, które pieszczą. O prostytucji w średniowiecznym i nowożytnym Pasłęku

dodał 5 dni temu, 2020-05-21
Ręce, które pieszczą. O prostytucji w średniowiecznym i nowożytnym Pasłęku

Gdybyśmy wzięli do ręki przewodnik po średniowiecznym społeczeństwie, znaleźlibyśmy całe rozdziały poświęcone chłopom, mieszczanom, szlachcie
czy duchowieństwu. Czy znalazłoby się choć kilka stron poświęconych np. XV-wiecznej prostytucji? Trzeba by wytężyć wzrok, a przecież nie było w średniowiecznej
i nowożytnej Europie miasta bez kobiet uprawiających najstarszy zawód świata. Także
i Pasłęk pozostawał otwarty dla dziewek – przeważnie gościło ich kilka, a
w sprzyjających okolicznościach – na przykład, gdy miasto okupowała obca armia – nawet kilkadziesiąt. Zresztą, nad Wąską rozwinął się prawdziwy biznes prostytucyjny…

Prostytutkom wstęp wzbroniony?

Średniowieczne prawo jednoznacznie potępiało nierząd, jako występek przeciw Bogu. Pasłęckie paragrafy nie odbiegały od tej normy – prostytutce przyłapanej na gorącym uczynku groziło niezwłoczne wygnanie z miasta. Nie do pozazdroszczenia był też los człowieka wynajmującego mieszkanie albo pokój na cele schadzkowe. W najgorszym razie takiego delikwenta czekała konfiskata majątku, ale wielu pasłęczan nie przejmowało się prawniczymi zapisami. W związku z tym, „pokoje rozkoszy” były łatwo dostępne, zazwyczaj mieściły się w okolicach gospód i szynków. Do dyspozycji mężczyzn spragnionych cielesnych uciech pozostawała również miejska łaźnia.

Pasłęckie prostytutki wywodziły się z różnorodnych środowisk, przy czym najczęstszą grupą były te z rodzin rzemieślniczych. Większość dziewek nie ograniczała swoich zarobków do zysków z nierządu – sprzedaż ciała łączyły z pracą służących, handlarek czy znachorek. Stan cywilny? Tu nie było reguły – wśród średniowiecznych prostytutek znajdziemy i samotne matki, i panny, i żony, i wdowy. Dochody? Nie sposób ich dokładnie oszacować, ale na największe mogły liczyć kurtyzany i dziewki samodzielne, nie mające swojego opiekuna. Gdy zaś nad prostytutką czuwał sutener, lwia część zysków trafiała do jego kieszeni. Stręczyciele, podobnie jak ich podopieczne, dzielili czas między prostytucyjny interes, a inne zajęcia: oficjalnie pełnili rolę żołnierzy, szynkarzy, kupców itd.

Korzystają żołnierze, korzystają politycy

Zwykle pod opieką sutenera znajdowała się 1-2 prostytutki, ale niekiedy liczba „podwładnych” – pochodzących nie tylko z Pasłęka, ale i innych miast – dochodziła do kilkunastu kobiet. W zależności od zamożności stręczycielskiej sakwy, panie lekkich obyczajów przyjmowały klientów w wynajętych pomieszczeniach lub domach należących do sutenera. Kim byli owi mężczyźni? Zazwyczaj z usług prostytutek korzystali goście, przebywający w Pasłęku przejazdem lub stacjonujący nad Wąską żołnierze. Wszystkich obowiązywała konieczność zachowania względnej trzeźwości, gdyż przypadki okradania pijanych klientów nie należały do rzadkości.

Pasłęckie władze nie próbowały walczyć z wiatrakami i z czasem podjęły starania, aby jeśli nie zalegalizować prostytucji, to przynajmniej czerpać z niej korzyści finansowe. Przeznaczeniem kobiety, której udowodniono nierząd, nie była więc banicja, ale… dalsza rozpusta. Niemniej, od tej pory dziewka musiała to, co zarobione, podzielić między siebie, radę miejską i kata. Korzyści rajców z prostytucji nie miały zresztą tylko finansowego charakteru – niekiedy sami odwiedzali „pokoje rozkoszy”, aby zaspokoić seksualne potrzeby. Pewnego razu doszło nawet do skandalu, gdy prostytutki zgromadzone na rynku zaczęły dyskutować o klientach, wśród których znaleźli się członkowie rady i burmistrz. Zamilkły dopiero, gdy włodarz miasta oskarżył je o opętanie przez diabła i zagroził sądem kościelnym.

Lista praw i (przede wszystkim) obowiązków

W ciągu wieków nad Wąską nie raz podejmowano próby poluzowania surowych przepisów
i legalizacji nierządu. Jeden ze średniowiecznych aktów urzędowych przewidywał na przykład, że pasłęczanki mogą się prostytuować, ale tylko w dzień. Ponadto, dziewkom zabroniono obnoszenia się z bogactwem – wykluczone zostały perły, kamienie szlachetne, złoto i srebro, uznane za prowokacyjne ozdoby. Ze źródeł wiemy, że rajcy chcieli się nawet posunąć o krok dalej i nakazać prostytutkom zakładanie specjalnego nakrycia głowy, wyróżniającego je spośród pasłęckich białogłowych. Pomysł spalił jednak na panewce,
a kolejne dziejowe kataklizmy – wojny, pożary i epidemie – szybko usunęły w cień prostytucyjny problem.

Tolerancja władz wobec prostytutek kończyła się tam, gdzie zaczynała demoralizacja młodzieży. Wystarczy sięgnąć po pasłęcki wilkierz (ustawa regulująca dawniej wewnętrzne sprawy miast – przyp. red.) z 1608 roku, aby dowiedzieć się, że „która by rozpustnica […] jakieś dziecko zgorszyła, tej powinno się obciąć jedno ucho i spalić jak pieczeń”. Dziewkom nie sprzyjało też szczęście podczas zarazy w mieście – władze profilaktycznie wypędzały je z Pasłęka, aby nie szerzyły epidemii. Diametralną inną postawę rajcy przyjmowali w obliczu innego żywiołu, pożaru – wtedy prostytutki miały obowiązek zostać i gasić ogień wespół z mieszkańcami. Mało która śmiała się uchylić od pomocy – konsekwencjami odmowy były publiczna chłosta, wypalenie na ciele znaku i nakaz natychmiastowego opuszczenia miasta…

Przy pisaniu tekstu korzystałem z publikacji: „Pasłęk. Spotkania z historią i legendą” ks. Wiesława Rodzewicza i Józefa Włodarskiego oraz „Pasłęk: z dziejów miasta i okolic 1297-1997” pod red. nauk. Józefa Włodarskiego.

Tomasz Czapla


Dodaj komentarz


Aby dodać komentarz musisz podać wynik
Akceptuję Regulamin
Akceptuję Politykę prywatności

Logowanie / Rejestracja

#Grzesiak   3 dni temu, 2020-05-22

Inteligentny wyczyn.Komuś ująć,żeby sobie dodać.


#Network   3 dni temu, 2020-05-22

A dla niektórych RIPE NCC


#Discaverychannel   3 dni temu, 2020-05-22

Dla niektórych na żałosną nudę literatura Alexa Gibneya i Stevena Spielberga by pomogła.


#Klijent   4 dni temu, 2020-05-21

Na znizke bym nie liczyl.bo ta pani ma wysokie mniemanie o sobie.ol.el.Dziendobry nie dla wszystkich mowi.Takze mozna tylko pomarzyc o upojmej nocy .


#Grzesiak   4 dni temu, 2020-05-21

O kur....komentarze na poziomie Pudelka


#Kri   5 dni temu, 2020-05-21

Teraz też są w Pasłęku "cichodajki" xd


#He he#Kri  4 dni temu, 2020-05-21

No to Pasłęk jednak kontynuuje tradycję. To i czepiać się nie ma czego. Nie odstajemy od świata a niektórzy tu zarzucają nam zaściankowość.


#Lotos#Kri  5 dni temu, 2020-05-21

Jest taka jedna co też ma nieskazitelną opinię i lubi dawać w lesie i na stacji BP


#Klijent#Kri  5 dni temu, 2020-05-21

Jest nawet taka stara po szescdziesiace co daje.po cichu.!!!!emeryci korzystaja.(zamiejscowi).bo to pani na miescie ma nieskazitelna opinie.


#Ciekawy#Klijent  4 dni temu, 2020-05-21

A są jakieś zniżki dla zamiejscowych?


#Ultaviolet   4 dni temu, 2020-05-21

W grodzie profile tak czytelne, że aż żałosne. Wystarczy przejrzeć FB.


#Seks jest przereklamowany   4 dni temu, 2020-05-21

Widzę, że stado paździerzowych erotomanów się tutaj zeszło. Gadanie-pisanie ciśnienie wam spuszcza. Tyle waszego.


#Roman   4 dni temu, 2020-05-21

"Nie da Ci Ojciec, nie da Ci Matka tego, co może dać Ci sąsiadka" jak pisał, bodaj, Sztaudynger. Zawdy tak było. Tak, poza tym, czemu dziewka w tekście, czyli dzieweczka, dziewczyna, a nie d****a? Mickiewicz nawet pisał "Słuchaj dzieweczko! A ona nie słucha. I tylko żar z gorącego brzucha jej bucha... ", czy jakoś tak. Dokładnie nie pamiętam... .


#No i co   4 dni temu, 2020-05-21

Lepiej dać chłopakom niż robakom, u nas w grodzie boli zawsze czyjaś d**a.


#Mirorr   4 dni temu, 2020-05-21

No mędrcy piszący niezkazitelni.I nawet ich monitory błyszczą!!!


#Dr prawa   5 dni temu, 2020-05-21

Według relacji bliskich mu osób Napoleon był nie tylko zdobywcą na polach walki, ale także w życiu prywatnym. Pomimo niewątpliwej miłości do Josephine, którą poślubił i z którą się potem rozwiódł, a następnie do drugiej żony Marie-Louise, miał podobno sześćdziesiąt kochanek, z którymi odbywał stosunek bez zdejmowania butów.


#Eks#Dr prawa  5 dni temu, 2020-05-21

teraz też niektórzy nie zdejmują gumofilców coby się nie utopić.


#AbraKadabra   5 dni temu, 2020-05-21

Czerpiesz ze złych źródeł , grafomanie !


#Eros   5 dni temu, 2020-05-21

ktoś tu widzę r****ć już nie może i bajkami się żywi.


Dodaj komentarz


Aby dodać komentarz musisz podać wynik
Akceptuję Regulamin
Akceptuję Politykę prywatności